Dy studime të reja të kryera në Universitetin Koç në Stamboll, të publikuara më 10 tetor në revistat Communications Engineering dhe Communications Physics, tregojnë se një pjesë e ngarkesës llogaritëse të inteligjencës artificiale mund të kalohet mbi dritë — duke hapur rrugën për sisteme IA më të shpejta, më efikase në energji dhe më të qëndrueshme.

Studimi i parë, “Self-optimizing multichannel optical computing” (Fatma Nur Kılınç et al.), tregon se si drita mund të përpunojë informacione shumë-dimensionale duke ruajtur veçori të çmuara si ngjyra. I dyti, “Multimode fiber laser cavities as nonlinear optical processors” (Dilem Eşlik et al.), demonstron se si dinamika fizike e një lazeri mund të marrë vetë një pjesë të punës llogaritëse. Meqenëse vetë lazeri kryen një pjesë thelbësore të llogaritjes, sistemi ka nevojë për shumë më pak parametra të trajnueshëm sesa modelet konvencionale të të mësuarit të thellë.

Shikuar së bashku, dy studimet tregojnë pikat plotësuese të forcës së llogaritjes fotonike: drita si përpunues i informacionit dhe drita si bartës i dinamikës llogaritëse. Autorët theksojnë se të dy sistemet ende mbështeten në komponentë elektronikë si kamerat dhe njësitë e kontrollit, por përparimet në pajisjet e kontrollit të dritës me shpejtësi të lartë dhe në sistemet optike të integruara në çip mund t’i mundësojnë dritës të marrë një pjesë shumë më të madhe të punës që sot e kryejnë procesorët elektronikë.

Kërkimi vjen në një kohë kur konsumi i energjisë së qendrave të të dhënave për IA është kthyer në shqetësim global. Duke zhvendosur më shumë operacione nga elektronika te drita, këto teknologji mund të ndihmojnë në lindjen e një brezi të ri sistemesh të inteligjencës artificiale — më të shpejta, më efikase dhe më të qëndrueshme për mjedisin.

Burimi: TechXplore